Spring naar inhoud

16. Financiële opstelling Pensioenkring Holland Casino

16.1 Balans per 31 december 2024

(na resultaatbestemming)

(bedragen x € 1.000)       31-12-2024       31-12-2023
  Ref.              
ACTIVA                
                 
Beleggingen voor risico Pensioenkring Holland Casino 1              
Vastgoedbeleggingen   0       0    
Aandelen   953.461       809.659    
Vastrentende waarden   854.296       828.763    
Derivaten   23.810       17.210    
Overige beleggingen   473.471       470.205    
        2.305.038       2.125.837
                 
Herverzekeringsdeel technische voorzieningen 2     5       56
                 
Vorderingen en overlopende activa 3     5.108       4.658
                 
Overige activa 4     2.966       2.279
                 
TOTAAL ACTIVA       2.313.117       2.132.830
                 
PASSIVA                
                 
Algemene reserve Pensioenkring Holland Casino 5     431.965       341.084
                 
Technische voorzieningen                
Voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino 6     1.534.819       1.429.510
                 
Derivaten 7     344.366       360.624
                 
Overige schulden en overlopende passiva 8     1.967       1.612
                 
TOTAAL PASSIVA       2.313.117       2.132.830

16.2 Staat van baten en lasten

(bedragen x € 1.000)       2024       2023
  Ref.              
BATEN                
                 
Premiebijdragen voor risico Pensioenkring Holland Casino 9     31.426       27.763
                 
Beleggingsresultaten risico Pensioenkring Holland Casino 10     197.550       192.612
                 
Baten uit herverzekering 11     -51       -13
                 
Overige baten 12     95       84
                 
TOTAAL BATEN       229.020       220.446
                 
LASTEN                
                 
Pensioenuitkeringen 13     29.699       26.717
                 
Pensioenuitvoeringskosten 14     2.058       1.237
                 
Mutatie voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino 15              
Pensioenopbouw   27.266       19.310    
Toeslagverlening   29.436       19.011    
Rentetoevoeging   49.530       43.577    
Onttrekking voor pensioenuitkeringen en pensioenuitvoeringskosten   -30.680       -27.664    
Wijziging marktrente   30.204       45.182    
Wijziging actuariële grondslagen   -4.110       171    
Wijziging uit hoofde overdracht van rechten   -1.649       -3.785    
Overige mutaties voorziening pensioenverplichtingen   5.363       -2.799    
        105.360       93.003
                 
Mutatie herverzekeringsdeel technische voorzienigingen 16     -51       -13
                 
Saldo herverzekering 17     -60       -22
                 
Saldo overdrachten van rechten 18     1.123       3.526
                 
Overige lasten 19     10       14
                 
TOTAAL LASTEN       138.139       124.462
                 
Saldo van baten en lasten       90.881       95.984
(bedragen x € 1.000)       2024       2023
                 
Bestemming van het saldo van baten en lasten                
Algemene reserve Pensioenkring Holland Casino       90.881       95.984
Totaal saldo van baten en lasten       90.881       95.984

16.3 Kasstroomoverzicht

Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de directe methode.

(bedragen x € 1.000)       2024        2023 
                 
KASSTROOM UIT PENSIOENACTIVITEITEN                
                 
Ontvangsten                
Ontvangen premiebijdragen voor risico
Pensioenkring Holland Casino
  30.979       27.637    
Ontvangen in verband met overdracht van rechten   793       2.234    
Ontvangen uitkeringen van herverzekeraars   60       22    
Overig ontvangsten   77       84    
        31.909       29.977
Uitgaven                
Betaalde pensioenuitkeringen   -29.615       -26.649    
Betaald in verband met overdracht van rechten   -1.916       -5.760    
Betaalde pensioenuitvoeringskosten   -1.622       -1.067    
Afdracht weerstandsvermogen   -549       24    
Overig uitgaven   -12       -14    
        -33.714       -33.466
                 
Totaal kasstroom uit pensioenactiviteiten       -1.805       -3.489
                 
KASSTROOM UIT BELEGGINGSACTIVITEITEN                
                 
Ontvangsten                
Directe beleggingsopbrengsten voor risico Pensioenkring Holland Casino   -33.468       22.971    
Verkopen en aflossingen van beleggingen voor risico Pensioenkring Holland Casino   468.802       615.735    
        435.334       638.706
Uitgaven                
Aankopen beleggingen voor risico Pensioenkring Holland Casino   -442.940       -682.256    
Betaalde kosten van vermogensbeheer   -2.108       -2.447    
        -445.048       -684.703
                 
Totaal kasstroom uit beleggingsactiviteiten       -9.714       -45.997
                 
Netto kasstroom       -11.519       -49.486
Koers-/omrekenverschillen       -153       140
Mutatie liquide middelen       -11.672       -49.346
                 
Liquide middelen per 1 januari       355.404       404.750
Liquide middelen per 31 december       343.732       355.404
Mutatie liquide middelen       -11.672       -49.346
(bedragen x € 1.000)       2024        2023 
                 
Waarvan:                
Voor risico pensioenkring (4)       2.966       2.279
Binnen de beleggingsportefuille       340.766       353.125
Liquide middelen per 31 december       343.732       355.404
                 
Liquide middelen binnen de beleggingsportefeuille:                
- Cash collateral       315.917       332.677
- Liquide middelen bij de vermogensbeheerder       24.849       20.448
Totaal (1)       340.766       353.125

16.4 Toelichting op de financiële opstelling van Pensioenkring Holland Casino

Algemeen

In deze paragraaf wordt ingegaan op de specifieke grondslagen voor waardering van activa en passiva en bepaling van het resultaat voor Pensioenkring Holland Casino. De grondslagen die voor alle pensioenkringen van toepassing zijn, worden toegelicht in 24.1 Grondslagen van waardering en resultaatbepaling.

Grondslagen

Schattingswijziging
De opstelling van de financiële opstelling in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW vereist dat het bestuur oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen, en van baten en lasten.

De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld.

Indien het voor het geven van het in artikel 2:362 lid 1 BW vereiste inzicht noodzakelijk is, is de aard van deze oordelen en schattingen inclusief de bijbehorende veronderstellingen opgenomen bij de toelichting op de betreffende posten in de financiële opstelling. Herzieningen van schattingen worden opgenomen in de periode waarin de schatting wordt herzien, en in toekomstige perioden waarvoor de herziening gevolgen heeft.

In 2024 heeft een aantal grondslagwijzingen plaatsgevonden die gezamenlijk een verlagend effect hebben van 4.119 op de voorziening pensioenverplichtingen.

In september 2024 heeft het Koninklijk Actuarieel Genootschap de Prognosetafel AG2024 gepubliceerd. De pensioenkring is per eind september 2024 overgegaan op deze prognosetafel en dit heeft een verlagend effect op de voorziening pensioenverplichtingen van 1.755. en daardoor een positief effect op de dekkingsgraad van 0,2%-punt. Ook heeft een aanpassing van de correctiefactoren op de sterftekansen, ofwel ervaringssterfte, plaatsgevonden. Deze aanpassing is ook per eind september 2024 doorgevoerd en heeft een verlagend effect op de voorziening pensioenverplichtingen van 2.355 en daardoor een positief effect op de dekkingsgraad van 0,2%-punt.

Grondslagen voor de waardering van activa en passiva

Technische voorzieningen

De berekeningen voor de voorziening pensioenverplichtingen zijn uitgevoerd op basis van de volgende actuariële grondslagen en veronderstellingen:

  • De voorziening pensioenverplichtingen wordt berekend als de contante waarde van de op de balansdatum opgebouwde pensioenen inclusief de eventueel op 31 december toe te kennen verhoging in verband met toeslagverlening, voor zover hiertoe besloten is voor 31 december.
  • Voor arbeidsongeschikte deelnemers wordt de voorziening pensioenverplichtingen voor het arbeidsongeschikte deel berekend als de contante waarde van de op de pensioendatum in uitzicht gestelde pensioenen bij een tot die datum voortgezette pensioenopbouw. Hierbij wordt rekening gehouden met een revalidatiekans van 20%. In de voorziening voor het ingegaan (excedent-) arbeidsongeschiktheidspensioen wordt eveneens rekening gehouden met een revalidatiekans van 20%.
  • Voor mannen en vrouwen is gebruik gemaakt van de in 2024 door het Koninklijk Actuarieel Genootschap gepubliceerde Prognosetafel AG2024 (2023: Prognosetafel AG2022). Om rekening te houden met het gegeven dat de populatie van de pensioenkring af kan wijken van de totale populatie waarop de prognosetafel is gebaseerd, worden leeftijdsafhankelijke correctiefactoren op de sterftekansen toegepast. Deze correctiefactoren zijn in 2024 vastgesteld met het Demographic Horizons™ model van Aon (Aon ervaringssterfte 2024, 2023: Aon ervaringssterfte 2022).
  • De reservering voor het partnerpensioen wordt voor pensioendatum bepaald op basis van partnerfrequenties. Na pensioendatum wordt uitgegaan van een bepaalde partner.
  • Voor latent wezenpensioen wordt 1,5% van de voorziening pensioenverplichtingen voor het latent nabestaandepensioen van actieve, premievrije en arbeidsongeschikte deelnemers gereserveerd.
  • Het leeftijdsverschil tussen vrouw en man wordt gesteld op 2 jaar, heet leeftijdsverschil tussen man en vrouw op 3 jaar.
  • De leeftijd per berekeningsdatum wordt vastgesteld in maanden nauwkeurig waarbij de geboortedatum gelijk wordt gesteld aan de 1e dag van de maand volgend op de geboortemaand.
  • Ter dekking van toekomstige administratiekosten en excassokosten is een separate kostenvoorziening gevormd.
  • Als rekenrente voor de voorziening pensioenverplichtingen wordt de rentetermijnstructuur per 31 december van het betreffende boekjaar, zoals die door DNB is gepubliceerd, gehanteerd. 

Herverzekeringsdeel technische voorzieningen
Bij de waardering worden de verzekerde pensioenuitkeringen contant gemaakt met de rentetermijnstructuur en de actuariële grondslagen van Pensioenkring Holland Casino. Conform RJ 610 paragraaf 224 is de latente vordering op de herverzekeraar gelijkgesteld aan het herverzekeringsdeel technische voorzieningen.

Grondslagen voor bepaling van het resultaat

Mutatie voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino

Toeslagverlening

Pensioenkring Holland Casino streeft ernaar de opgebouwde pensioenrechten van de actieve deelnemers jaarlijks aan te passen aan de som van 50% van de loonontwikkeling volgens de cao en 50% van de ontwikkeling van de prijsindex. De toeslagverlening heeft een voorwaardelijk karakter. Dit betekent dat er geen recht op toeslagen bestaat en dat het niet zeker is of en in hoeverre in de toekomst toeslagverlening kan plaatsvinden. Een eventuele achterstand in de toeslagverlening kan in principe worden ingehaald.

Pensioenkring Holland Casino streeft ernaar de ingegane pensioenen en de premievrije pensioenaanspraken (gewezen deelnemers) jaarlijks aan te passen door middel van de som van de helft van de procentuele jaarstijging van het consumentenprijsindexcijfer (CPI) alle bestedingen (afgeleid) per 30 september en de helft van het percentage van de algemene loonsverhoging bij de werkgever in het afgelopen jaar. Ook deze toeslagverlening heeft een voorwaardelijk karakter. Dit betekent dat geen recht op toeslagen bestaat en dat het niet zeker is of en in hoeverre in de toekomst toeslagverlening kan plaatsvinden.

Vanaf een beleidsdekkingsgraad van boven de toekomstbestendige toeslaggrens mag 20% van het vermogen boven deze grens gebruikt worden voor het ongedaan maken van kortingen en of het inhalen van gemiste toeslagen. Het inhalen van een eventuele indexatieachterstand en herstel van kortingen zal als volgt worden toegepast:

  • volledige toeslagverlening;
  • herstel van kortingen;
  • inhaal van indexatieachterstand.

De verjaringstermijn van niet verleende toeslagen is 10 jaar.

16.5 Toelichting op de balans per 31 december 2024

ACTIVA

1. Beleggingen voor risico Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Vastgoedbeleggingen   0   0
Aandelen   953.461   809.659
Vastrentende waarden   854.296   828.763
Derivaten   23.810   17.210
Overige beleggingen   473.471   470.205
Totaal   2.305.038   2.125.837
(bedragen x € 1.000)   Vastgoed-beleggingen   Aandelen   Vastrentende waarden   Derivaten   Overige beleggingen   Totaal
                         
Stand per 1 januari 2024   0   809.659   828.763   -343.414   470.205   1.765.213
Aankopen   0   0   120.420   0   322.519   442.939
Verkopen   0   0   -140.295   -1.707   -326.800   -468.802
Herwaardering   0   143.802   45.408   24.565   1.124   214.899
Overige mutaties   0   0   0   0   6.423   6.423
Stand per 31 december 2024   0   953.461   854.296   -320.556   473.471   1.960.672
Schuldpositie derivaten (credit)                       344.366
Totaal                       2.305.038

De aangehouden beleggingen voor de regeling vrijwillige eigen bijdrage (VEB-regeling) van 186 (2023: 161) zijn onderdeel van de totale beleggingsportefeuille. 

De overige mutaties onder de overige beleggingen bestaan uit toe- en afname van liquide middelen binnen de beleggingsportefeuille en de mutaties binnen de vorderingen en schulden voor de beleggingen, die onder de overige beleggingen worden gepresenteerd.

Het economisch risico ligt bij Pensioenkring Holland Casino. Het juridisch eigendom is ondergebracht bij Stap.

(bedragen x € 1.000)   Vastgoed-beleggingen   Aandelen   Vastrentende waarden   Derivaten   Overige beleggingen   Totaal
                         
Stand per 1 januari 2023   72   704.973   760.217   -359.910   471.108   1.576.460
Aankopen   0   182.013   353.841   0   146.402   682.256
Verkopen   -52   -202.364   -319.487   -28.833   -65.000   -615.736
Herwaardering   -20   125.037   34.193   45.329   -1.526   203.012
Overige mutaties   0   0   0   0   -80.779   -80.779
Stand per 31 december 2023   0   809.659   828.763   -343.414   470.205   1.765.213
Schuldpositie derivaten (credit)                       360.624
Totaal                       2.125.837

In 2023 werd de structuur van een aantal beleggingsfondsen vereenvoudigd. Voor de pensioenkring betekende dit dat beleggingen in bepaalde ‘feeder’ fondsen verkocht werden en dat voor dezelfde waarde werd belegd in het ‘master’ fonds. De pensioenkring behield daarmee dezelfde onderliggende beleggingen. De hier uit voortvloeiende transacties zijn in bovenstaande overzicht mee genomen als verkoop respectievelijk aankoop (voor aandelen betrof dit 135,5 miljoen, voor vastrentende waarden 157,0 miljoen). Ook de vastgoedportefeuille werd afgebouwd. 

Aandelen

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Beursgenoteerde en niet beursgenoteerde beleggingsinstellingen die beleggen in aandelen   953.461   809.659
Totaal   953.461   809.659

Ultimo boekjaar bedragen de volgende posten meer dan 5% van de betreffende beleggingscategorie:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024       31-12-2023    
                 
Tesla Inc.   50.525   5,3%   33.624   4,2%
Totaal   50.525   5,3%   33.624   4,2%

Pensioenkring Holland Casino belegt niet in de werkgever. 

Vastrentende waarden

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Obligatiefondsen   141.616   170.743
Niet-beursgenoteerde beleggingsinstellingen die beleggen in vastrentende waarden   348.749   318.264
Hypothekenfondsen   363.931   339.756
Totaal   854.296   828.763

De waarde in de Hypothekenfondsen betreft beleggingen in het MM Dutch Mortgage Fund.

Ultimo boekjaar bedragen de volgende posten meer dan 5% van de betreffende beleggingscategorie:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024       31-12-2023    
                 
Duitse staatsobligaties   73.574   8,6%   164.651   19,9%
Totaal   73.574   8,6%   164.651   19,9%

De totale waarde van de beleggingen in het MM Dutch Mortgage Fund bij de vastrentende waarden bedraagt 363.391 en is meer dan 5% van de totale beleggingscategorie. De beleggingen in deze vastrentende waarden zijn uiteindelijk verspreid over een veelvoud van debiteuren en worden daarom niet aangemerkt als concentratierisico. 

Derivaten

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Valutaderivaten   -18.933   10.790
Rentederivaten   -301.623   -355.125
Overige derivaten   0   921
Totaal   -320.556   -343.414

In de bovenstaande weergave zijn zowel de positieve als negatieve derivaten meegenomen. Een toelichting voor de derivatenpositie is opgenomen in de paragraaf Risicobeheer.

Overige beleggingen

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Money Market fund   123.000   123.615
Cash collateral   315.917   332.677
Private equity   7.294   9.682
Beleggingsschulden   -29.729   -19.958
Beleggingsvorderingen   32.140   3.741
Liquide middelen bij de vermogensbeheerder   24.849   20.448
Totaal   473.471   470.205

De waarde van de het collateral is afgenomen, omdat er een positief resultaat behaald is op de rentederivaten, waardoor de klant minder cash collateral hoeft aan te leveren aan de tegenpartij.

De beleggingsvorderingen en beleggingsschulden zijn kortlopend.

Ultimo boekjaar bedragen de volgende posten meer dan 5% van de betreffende beleggingscategorie:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024       31-12-2023    
                 
Fidelity Institutional Liquidity Fund PLC   41.033   8,7%   42.394   9,0%
Morgan Stanley Liquidity Funds   40.990   8,7%   39.462   8,4%
BlackRock ICS Euro Liquidity Fund   40.977   8,7%   41.760   8,9%
Totaal   123.000   26,0%   123.616   26,3%

Binnen deze goed gespreide geldmarktfondsen wordt weer nader belegd en daarom is het concentratierisico in feite beperkt.

Securities lending
Pensioenkring Holland Casino participeert niet in securities lending programma's.

Schattingen en oordelen
Zoals vermeld in de toelichting zijn de beleggingen van Pensioenkring Holland Casino gewaardeerd tegen actuele waarde per balansdatum en is het over het algemeen mogelijk en gebruikelijk om de actuele waarde binnen een aanvaardbare bandbreedte van schattingen vast te stellen. Voor sommige andere financiële instrumenten, zoals beleggingsvorderingen en -schulden, geldt dat de boekwaarde de actuele waarde benadert als gevolg van het kortetermijnkarakter van de vorderingen en schulden. De boekwaarde van alle activa en de financiële verplichtingen op balansdatum benadert de actuele waarde.

Voor de meerderheid van de financiële instrumenten van Pensioenkring Holland Casino kan gebruik worden gemaakt van afgeleide marktnoteringen. Echter, voor de onderliggende beleggingen binnen het MM Dutch Mortgage Fund wordt gebruik gemaakt van waardering door middel van gebruikmaking van waarderingsmodellen en -technieken, inclusief verwijzing naar de huidige reële waarde van vergelijkbare instrumenten. De tabel is gebaseerd op de levelindeling van het beleggingsfonds waarin wordt belegd. 

Op basis van de boekwaarde kan het volgende onderscheid worden gemaakt:

(bedragen x € 1.000)   Genoteerde marktprijzen   Afgeleide
markt-noteringen
  Waarderings-modellen   Overig   Totaal
                     
Vastgoedbeleggingen   0   0   0   0   0
Aandelen   0   953.461   0   0   953.461
Vastrentende waarden   141.616   348.749   363.931   0   854.296
Derivaten   100   -320.656   0   0   -320.556
Overige beleggingen   0   123.000   7.293   343.178   473.471
Stand per 31 december 2024   141.716   1.104.554   371.224   343.178   1.960.672

De posities uit hoofde van de derivaten betreffen zowel positieve als negatieve posities. Een toelichting voor de derivatenposities is opgenomen in de paragraaf Risicobeheer.

(bedragen x € 1.000)   Genoteerde marktprijzen   Afgeleide
markt-noteringen
  Waarderings-modellen   Overig   Totaal
                     
Vastgoedbeleggingen   0   0   0   0   0
Aandelen   0   809.659   0   0   809.659
Vastrentende waarden   170.743   318.264   339.756   0   828.763
Derivaten   922   -344.336   0   0   -343.414
Overige beleggingen   0   123.615   9.682   336.908   470.205
Stand per 31 december 2023   171.665   907.202   349.438   336.908   1.765.213

2. Herverzekeringsdeel technische voorzieningen

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Herverzekeringsdeel technische voorzieningen   5   56
Totaal   5   56

Er is ultimo 2024 één gesloten herverzekeringscontract op basis waarvan Pensioenkring Holland Casino periodiek een uitkering ontvangt. Het betreft Nationale Nederlanden waarvan een uitkering inzake een nabestaandenpensioen wordt ontvangen. Het contract met Zwitserleven is 2024 afgekocht. Dit betrof een overeenkomst met betrekking tot uitkeringen voor aanvullend arbeidsongeschiktheidspensioen en premievrijstelling pensioenopbouw.

De contante waarde van de toekomstige uitkeringen van de herverzekeraar is op de balans opgenomen als herverzekeringsdeel technische voorzieningen.

De kredietwaardigheid van Nationale Nederlanden is dusdanig dat het bestuur van mening is dat een eventueel kredietrisico niet significant is en daardoor afwaardering voor het kredietrisico niet benodigd is.

3. Vorderingen en overlopende activa

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Vorderingen op de werkgever   5.081   4.634
Overige vorderingen en overlopende activa   27   24
Totaal   5.108   4.658

De vorderingen op de werkgever bestaan voornamelijk uit de nog te factureren premie van november en december 2024. De premies over deze maanden zijn respectievelijk in januari en februari aan de werkgever gefactureerd.

De overige vorderingen bestaan uit de nog te ontvangen interest.

Alle vorderingen hebben een resterende looptijd van korter dan één jaar.

4. Overige activa

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Liquide middelen   2.966   2.279
Totaal   2.966   2.279

Pensioenkring Holland Casino heeft twee bankrekeningen, waarvan één met name wordt gebruikt voor de financiële verrekening met Stap. Stap betaalt de pensioenuitkeringen aan de pensioengerechtigden van Pensioenkring Holland Casino en betaalt een deel van de pensioenuitvoeringskosten aan crediteuren. De tweede bankrekening wordt gebruikt voor de verwerking van waardeoverdrachten klein pensioen. De liquide middelen bij banken staan ter vrije beschikking van Pensioenkring Holland Casino.

De liquide middelen komen economisch toe aan Pensioenkring Holland Casino. Het juridisch eigendom ligt bij Stap.

PASSIVA

5. Algemene reserve Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Stand per 1 januari   341.084   245.100
Uit bestemmingssaldo van baten en lasten   90.881   95.984
Stand per 31 december   431.965   341.084

Dekkingsgraad, vermogenspositie en herstelplan

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Feitelijke dekkingsgraad   128,1%   123,9%
Reële dekkingsgraad   95,3%   91,0%
Beleidsdekkingsgraad   128,8%   124,8%

De feitelijke dekkingsgraad van Pensioenkring Holland Casino wordt berekend door op de balansdatum het pensioenvermogen te delen door de totale technische voorzieningen zoals opgenomen in de balans.

De reële dekkingsgraad wordt berekend door de beleidsdekkingsgraad te delen door de grens voor Toekomst Bestendig Indexeren (TBI-grens) per 30 september 2024. De TBI-grens per 30 september van een jaar is bepalend voor het besluit of de volledige toeslag op basis van Toekomst Bestendig Indexeren kan worden toegekend.

De beleidsdekkingsgraad is gebaseerd op het rekenkundig gemiddelde van de dekkingsgraden over de laatste 12 maanden. Bij de bepaling van de beleidsdekkingsgraad wordt steeds gebruik gemaakt van de meest actuele inschatting van de betreffende dekkingsgraden.

Voor het bepalen van het vereist eigen vermogen (de solvabiliteitstoets) maakt Pensioenkring Holland Casino gebruik van het standaard model. Het bestuur acht het gebruik van het standaardmodel passend voor de risico's van Pensioenkring Holland Casino. De uitkomsten van de solvabiliteitstoets zijn opgenomen in de paragraaf 'Risicobeheer'.

Op basis hiervan bedraagt het (minimaal) vereist eigen vermogen op 31 december:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Algemene reserve Pensioenkring Holland Casino   431.965   28,1%   341.084   23,9%
Minimaal vereist eigen vermogen   63.832   4,2%   59.528   4,2%
Vereist eigen vermogen   353.277   23,0%   329.822   23,1%

De vermogenspositie van de Pensioenkring Holland Casino op basis van de beleidsdekkingsgraad wordt gekarakteriseerd als een situatie met een toereikende solvabiliteit (2023: idem).

Herstelplan
De pensioenkring hoefde in 2024 geen herstelplan meer in te dienen, omdat de beleidsdekkingsgraad (124,8%) per 31 december 2023 hoger ligt dan de dekkingsgraad die hoort bij het vereist vermogen (123,1%). 

De situatie is eind 2024 ongewijzigd, omdat de beleidsdekkingsgraad per 31 december 2024 (128,8%) hoger ligt dan de vereiste dekkingsgraad per 31 december 2024 (123,0%). 

Minimaal vereist vermogen
Indien de beleidsdekkingsgraad gedurende vijf achtereenvolgende jaren (6 peilmomenten) lager is dan het vermogen horende bij het minimaal vereist vermogen, dienen de pensioenaanspraken en -rechten gekort te worden. Dit betreft de korting op basis van de Maatregel minimaal vereist eigen vermogen (de zogenoemde MVEV-korting). Het korten is hierbij onvoorwaardelijk, maar mag worden verdeeld over (maximaal) 10 jaar.

Ultimo 2024 is de beleidsdekkingsgraad (128,8%) hoger dan de dekkingsgraad behorend bij het minimaal vereist vermogen (104,2%). De MVEV-korting is per 31 december 2024 voor Pensioenkring Holland Casino daarom niet aan de orde.

Statutaire regelingen voor de bestemming van het saldo van baten en lasten
Er zijn geen statutaire bepalingen voor de bestemming van het resultaat. Het positieve saldo van de staat van baten en lasten, van 90.881 over het boekjaar, verhoogt de algemene reserve van Pensioenkring Holland Casino. 

6.  Technische voorzieningen

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino   1.534.814   1.429.454
Herverzekeringsdeel technische voorzieningen   5   56
Totaal   1.534.819   1.429.510

Voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Stand per 1 januari   1.429.454   1.336.451
Pensioenopbouw   27.266   19.310
Toeslagverlening   29.436   19.011
Rentetoevoeging   49.530   43.577
Onttrekking voor pensioenuitkeringen en pensioenuitvoeringskosten   -30.680   -27.664
Wijziging marktrente   30.204   45.182
Wijziging actuariële grondslagen   -4.110   171
Wijziging uit hoofde overdracht van rechten   -1.649   -3.785
Overige mutaties voorziening pensioenverplichtingen   5.363   -2.799
Stand per 31 december   1.534.814   1.429.454

Pensioenopbouw
Onder pensioenopbouw is opgenomen de actuarieel berekende waarde van de diensttijdopbouw. Dit is het effect op de voorziening pensioenverplichtingen van de in het verslagjaar opgebouwde nominale rechten ouderdomspensioen en nabestaandenpensioen. Verder is hierin begrepen het effect van de individuele salarisontwikkeling.

Toeslagverlening
Per 31 december 2024 is een toeslag verleend van 2,04% (2023: 1,43%) aan zowel de actieven als de gewezen deelnemers en de pensioengerechtigden van Pensioenkring Holland Casino. De gemiste toeslag bedraagt voor beide groepen deelnemers 14,91% per 31 december 2024 (2023: 13,24%).

Rentetoevoeging
De pensioenverplichtingen zijn opgerent met 3,439% (2023: 3,264%) op basis van de éénjaarsrente van de door DNB gepubliceerde rentetermijnstructuur per 31 december 2023 (2023: de éénjaarsrente van de DNB curve van 31 december 2022).

Onttrekking voor pensioenuitkeringen en pensioenuitvoeringskosten
Verwachte toekomstige pensioenuitkeringen worden vooraf actuarieel berekend en opgenomen in de voorziening pensioenverplichtingen. De onder dit hoofd opgenomen afname van de voorziening betreft het bedrag dat vrijkomt voor de financiering van de verwachte pensioenuitkeringen in de verslagperiode.

Toekomstige pensioenuitvoeringskosten (in het bijzonder excassokosten) worden vooraf actuarieel berekend en opgenomen in de voorziening pensioenverplichtingen. De onder dit hoofd opgenomen afname van de voorziening betreft het bedrag dat vrijkomt ten behoeve van de financiering van de verwachte pensioenuitvoeringskosten in de verslagperiode.

Wijziging marktrente
Jaarlijks wordt per 31 december de marktwaarde van de technische voorzieningen herrekend door toepassing van de actuele rentetermijnstructuur. Het effect van de verandering van de rentetermijnstructuur wordt verantwoord onder wijziging marktrente.

Rentepercentage per   31-12-2024   31-12-2023
         
    2,15%   2,32%

Wijziging actuariële grondslagen
Jaarlijks worden de actuariële grondslagen en/of methoden beoordeeld en mogelijk herzien voor de berekening van de actuele waarde van de pensioenverplichtingen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van interne en externe actuariële deskundigheid. Dit betreft onder meer de vergelijking van de veronderstellingen voor sterfte, langleven en arbeidsongeschiktheid met werkelijke waarnemingen, zowel voor de gehele bevolking als voor de populatie van de pensioenkring. 

In september 2024 heeft het Koninklijk Actuarieel Genootschap de Prognosetafel AG2024 gepubliceerd. De pensioenkring is per eind september 2024 overgegaan op deze prognosetafel en dit heeft een verlagend effect op de voorziening pensioenverplichtingen van 1.755. en daardoor een positief effect op de dekkingsgraad van 0,2%-punt. Ook heeft een aanpassing van de correctiefactoren op de sterftekansen, ofwel ervaringssterfte, plaatsgevonden. Deze aanpassing is ook per eind september 2024 doorgevoerd en heeft een verlagend effect op de voorziening pensioenverplichtingen van 2.355 en daardoor een positief effect op de dekkingsgraad van 0,2%-punt.

Wijziging uit hoofde overdracht van rechten

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Toevoeging aan de technische voorzieningen   1.027   2.618
Onttrekking aan de technische voorzieningen   -2.676   -6.403
Totaal   -1.649   -3.785

Overige mutaties voorziening pensioenverplichtingen

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Resultaat op kanssystemen:        
- Sterfte   96   -2.378
- Arbeidsongeschiktheid   1.070   -313
- Mutaties   -598   1.279
Overige   4.795   -1.387
Totaal   5.363   -2.799

Onder sterfte is de afwijking tussen de werkelijke sterfte ten opzichte van de veronderstelde sterfte weergeven.

Het resultaat op arbeidsongeschiktheid van 1.070 ontstaat doordat de werkelijke schade als gevolg van invalidering afwijkt van de in de premiestelling veronderstelde invalidering.

Onder Overige is het effect voor de actualisatie van de kostenvoorziening in de voorziening pensioenverplichtingen opgenomen. 

De voorziening pensioenverplichtingen, inclusief het herverzekerde deel van de technische voorzieningen is naar categorieën deelnemers als volgt samengesteld:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
    Voorziening   Aantallen   Voorziening   Aantallen
                 
Actieven en arbeidsongeschikten   606.784   4.103   561.064   3.870
Pensioengerechtigden   421.762   1.367   362.451   1.236
Gewezen   462.651   5.188   466.266   5.146
    1.491.197   10.658   1.389.781   10.252
Overig   43.622   0   39.729   0
Voorziening pensioenverplichtingen   1.534.819   10.658   1.429.510   10.252

'Overig' bestaat uit de reservering voor toekomstige uitvoeringskosten voor de uitvoering van de pensioenregeling.

Korte beschrijving pensioenregeling
De pensioenregeling is een zogeheten Collectieve Defined Contribution (CDC)-regeling. Het is een middelloonregeling met voorwaardelijke toeslagen met een pensioenleeftijd van 67 jaar. De regeling draagt het karakter van een uitkeringsovereenkomst. Het opbouwpercentage in 2024 bedraagt 1,4% (2023: idem). De pensioengrondslag is gelijk aan 100% van het bruto pensioeninkomen als beschreven in de cao van Holland Casino onder aftrek van een franchise.

Voor de vaststelling van de pensioengrondslag bedraagt het pensioengevend salaris, op voltijdsbasis niet meer dan het op de datum van vaststelling van de pensioengrondslag geldende maximale pensioengevend loon in de zin van artikel 18ga van de Wet op de loonbelasting 1964. Tevens bestaat er recht op arbeidsongeschiktheids-, nabestaanden- en wezenpensioen. Het pensioenreglement voorziet in de mogelijkheid om niet-pensioengevende elementen van de beloning alsnog pensioengevend te maken. Dit gebeurt individueel op vrijwillige basis in de vorm van vorming van een pensioenkapitaal.

De pensioenregeling kent een aantal keuzemogelijkheden te weten het ruilen van ouderdomspensioen voor nabestaandenpensioen op pensioendatum of eerdere ontslagdatum, het vervroegen van de pensioeningangsdatum en een variabele hoogte van de pensioenuitkeringen. Op de pensioendatum kan het pensioenkapitaal besteed worden voor aankoop van extra pensioen. De deelnemer kan de hoogte van de uitkeringen van het ouderdomspensioen variabel laten zijn. Tevens is de mogelijkheid om gedeeltelijk met pensioen te gaan in de regeling opgenomen.

Deelname aan de regeling is mogelijk vanaf de eerste dag van de maand waarin de deelnemer de leeftijd van 21 jaar bereikt. Jaarlijks beslist het bestuur de mate waarin de opgebouwde aanspraken worden geïndexeerd. Overeenkomstig artikel 10 van de Pensioenwet kwalificeert de pensioenregeling als een uitkeringsovereenkomst.

Toeslagverlening
De toeslagverlening voor de pensioenaanspraken en -rechten worden jaarlijks vastgesteld door het bestuur van Stap. Pensioenkring Holland Casino streeft ernaar de pensioenaanspraken en -rechten jaarlijks aan te

passen aan de som van de helft van de procentuele jaarstijging van het consumentenprijsindexcijfer (CPI) alle bestedingen (afgeleid) per 30 september en de helft van het percentage van de algemene loonsverhoging bij de werkgever in het afgelopen jaar. 

De toeslagverlening is voorwaardelijk. Er is geen recht op toeslag en er kan op de langere termijn geen zekerheid worden gegeven of en in hoeverre toeslagverlening kan plaatsvinden. Of een toeslag kan worden verleend en hoe hoog de toeslag wordt, is afhankelijk van de Financiële positie van Pensioenkring Holland Casino.

Per 31 december 2024 is een toeslag verleend van 2,04% (2023: 1,43%) aan zowel de actieven als de gewezen deelnemers en de pensioengerechtigden van Pensioenkring Holland Casino. De gemiste toeslag bedraagt voor beide groepen deelnemers 1,48% per 31 december 2024 (2023: 0,0%).

Inhaaltoeslagen
Vanaf een beleidsdekkingsgraad van boven de toekomstbestendige toeslaggrens mag 20% van het vermogen boven deze grens gebruikt worden voor het ongedaan maken van kortingen en of het inhalen van gemiste toeslagen. Het inhalen van een eventuele indexatieachterstand en herstel van kortingen zal als volgt worden toegepast:

  • volledige toeslagverlening;
  • herstel van kortingen;
  • inhaal van indexatieachterstand. 

De verjaringstermijn van niet verleende toeslagen is 10 jaar.

Voor de actieve, gewezen deelnemers en de pensioengerechtigden is deze specificatie in de volgende tabellen opgenomen.

Actieve deelnemers   Volledige
toeslag-
verlening
  Toegekende
toeslagen
  Verschil   Cumulatief
verschil (t.o.v.
ambitie)
                 
1 januari 2016   0,21%   0,00%   0,21%   0,21%
1 januari 2017   0,68%   0,00%   0,68%   0,89%
1 januari 2018   1,60%   0,00%   1,60%   2,51%
1 januari 2019   1,74%   0,30%   1,44%   3,98%
1 januari 2020   1,77%   0,00%   1,77%   5,82%
31 december 2020   1,75%   0,00%   1,75%   7,67%
31 december 2021   2,04%   0,38%   1,66%   9,46%
31 december 2022   9,83%   6,38%   3,45%   13,24%
31 december 2023   1,43%   1,43%   0,00%   13,24%
31 december 2024   3,52%   2,04%   1,48%   14,91%
                 
Gewezen deelnemers en pensioengerechtigden   Volledige
toeslag-
verlening
  Toegekende
toeslagen
  Verschil   Cumulatief
verschil (t.o.v.
ambitie)
                 
1 januari 2016   0,21%   0,00%   0,21%   0,21%
1 januari 2017   0,68%   0,00%   0,68%   0,89%
1 januari 2018   1,60%   0,00%   1,60%   2,51%
1 januari 2019   1,74%   0,30%   1,44%   3,98%
1 januari 2020   1,77%   0,00%   1,77%   5,82%
31 december 2020   1,75%   0,00%   1,75%   7,67%
31 december 2021   2,04%   0,38%   1,66%   9,46%
31 december 2022   9,83%   6,38%   3,45%   13,24%
31 december 2023   1,43%   1,43%   0,00%   13,24%
31 december 2024   3,52%   2,04%   1,48%   14,91%
                 

Herverzekeringsdeel technische voorzieningen
Er is een gesloten herverzekeringscontract op basis waarvan de pensioenkring periodiek uitkeringen ontvangt. Het betreft een uitkering van nabestaandenpensioen door Nationale Nederlanden.

Mutatie overzicht herverzekeringsdeel technische voorzieningen

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Stand per 1 januari   56   69
Wijziging marktrente   1   2
Onttrekking uitkeringen en pensioenuitvoeringskosten   -12   -22
Overige wijzigingen   -40   7
Stand per 31 december   5   56
         

7. Derivaten

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Derivaten   344.366   360.624
Totaal   344.366   360.624

Een toelichting voor de derivatenposities is opgenomen in de paragraaf risicobeheer.

8. Overige schulden en overlopende passiva

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Belastingen en premie sociale verzekeringen   682   590
Overige schulden en overlopende passiva   1.285   1.022
Totaal   1.967   1.612

De post 'belastingen en premies sociale verzekering' betreft de nog af te dragen loonheffing aan Stap, die hoort bij de pensioenuitkeringen van december 2024. De betaling van de loonheffing aan de Belastingdienst wordt door Stap gedaan en aan de pensioenkring doorbelast. Deze afdracht heeft in januari 2024 plaatsgevonden.

De overige schulden en overlopende passiva bestaan uit de overlopende kosten 2024 (1.154), de nog met Stap af te rekenen exploitatiekosten over het vierde kwartaal van 2024 (71), een schuld voor het weerstandsvermogen (52) en crediteuren (8).

Alle overige schulden hebben een resterende looptijd van korter dan één jaar.

Risicobeheer

Pensioenkring Holland Casino wordt bij het beheer van de pensioenverplichtingen en de financiering daarvan geconfronteerd met risico's. De belangrijkste doelstelling van de pensioenkring is het nakomen van de pensioentoezeggingen en daarmee is het solvabiliteitsrisico het belangrijkste risico voor de pensioenkring.

In deze paragraaf wordt ingegaan op het beheer van de specifieke risico's voor Pensioenkring Holland Casino. Het beheer van de risico's die voor alle pensioenkringen van toepassing zijn, wordt toegelicht in 24.2 Grondslagen risicobeheer pensioenkringen.

Solvabiliteitsrisico's

De aanwezige dekkingsgraad heeft zich als volgt ontwikkeld:

Ontwikkeling dekkingsgraad   2024   2023
         
Dekkingsgraad per 1 januari   123,9%   118,3%
Premie   -0,3%   0,4%
Uitkeringen   0,5%   0,4%
Toeslagverlening   -2,5%   -1,6%
Wijziging rentetermijnstructuur voorziening pensioenverplichtingen   -2,6%   -3,8%
Beleggingsrendementen (excl. renteafdekking)   9,2%   10,3%
Wijziging uit hoofde overdracht van rechten   0,0%   0,1%
Kanssystemen   -0,1%   0,2%
Overige (incidentele) mutaties   -0,1%   0,1%
Kruiseffecten   0,1%   -0,5%
Dekkingsgraad per 31 december   128,1%   123,9%

De berekening van het vereist eigen vermogen en het hieruit voortvloeiende tekort aan het einde van het boekjaar is als volgt:

Vereist Eigen Vemogen   31-12-2024   31-12-2023
         
S1 Renterisico   3,3%   3,6%
S2 Risico zakelijke waarden   18,1%   18,1%
S3 Valutarisico   6,0%   6,0%
S4 Grondstoffenrisico   0,0%   0,0%
S5 Kredietrisico   3,7%   3,6%
S6 Verzekeringstechnische risico   3,9%   3,9%
S7 Liquiditeitsrisico   0,0%   0,0%
S8 Concentratierisico   0,0%   0,0%
S9 Operationeel risico   0,0%   0,0%
S10 Actief risico   0,8%   0,8%
Diversificatie-effect   -12,8%   -12,9%
Totaal   23,0%   23,1%
(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
         
Vereist pensioenvermogen   1.888.096   1.759.332
Voorziening pensioenverplichtingen -/-   1.534.819   1.429.510
Vereist eigen vermogen   353.277   329.822
Aanwezig pensioenvermogen (totaal activa -/- schulden)   431.965   341.084
Surplus   78.688   11.262

De buffers zijn berekend op basis van het standaard model, waarbij voor de samenstelling van de beleggingen wordt uitgegaan van de strategische beleggingsmix in de evenwichtssituatie. Het surplus wordt bepaald op basis de vermogensstand ultimo 2024. De feitelijke dekkingsgraad (128,1%) is per 31 december 2024 hoger dan de dekkingsgraad op basis van het vereist vermogen (123,0%). 

Renterisico (S1)

De duration en het effect van de afdekking van het renterisico kan als volgt worden samengevat:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
    Waarde   Duration   Waarde   Duration
                 
Vastrentende waarden (exclusief derivaten)       5,1       5,0
Vastrentende waarden (inclusief derivaten)       24,7       21,6
(nominale) Pensioenverplichtingen   1.534.819   19,1   1.429.510   19,4

Het percentage afdekking van het renterisico van 85,8% (2023: 68,7%) leidt ertoe dat de duration van de vastrentende waarden na afdekking van het renterisico stijgt met 19,6 naar 24,7.

De samenstelling van de vastrentende waarden naar looptijd is als volgt:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Resterende looptijd < 1 jaar   21.454   2,5%   21.475   2,6%
Resterende looptijd > 1 < 5 jaar   147.086   17,2%   172.015   20,8%
Resterende looptijd > 5 < 10 jaar   186.185   21,8%   205.021   24,7%
Resterende looptijd > 10 < 20 jaar   324.733   38,0%   266.910   32,2%
Resterende looptijd > 20 jaar   174.838   20,5%   163.342   19,7%
Totaal   854.296   100,0%   828.763   100,0%

De presentatie van de vastrentende waarden naar bovenstaande looptijden hangt samen met het lange termijn karakter van de investeringen van Pensioenkring Holland Casino en het hiermee samenhangende beleid. Ter vergelijking zijn de resterende looptijden van de pensioenverplichtingen (inclusief herverzekerd deel) in onderstaand overzicht weergegeven.

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Resterende looptijd < 5 jaar   167.660   10,9%   145.475   10,2%
Resterende looptijd > 5 < 10 jaar   207.446   13,5%   187.671   13,1%
Resterende looptijd > 10 < 20 jaar   480.031   31,3%   448.128   31,3%
Resterende looptijd > 20 jaar   679.682   44,3%   648.236   45,3%
Totaal   1.534.819   100,0%   1.429.510   100,0%

Valutarisico (S3)

Het totaalbedrag dat in 2024 in euro's is belegd, bedraagt vóór afdekking 961.242 ofwel 48,6% (2023: 50,9%) en na afdekking 1.405.378 ofwel 71,7% (2023: 72,0%).

Per einde boekjaar is de waarde van de uitstaande valutatermijncontracten -18.934 (2023: 10.789).

De valutapositie per 31 december 2024 is vóór en na afdekking door valutaderivaten als volgt weer te geven:

        31-12-2024    
    Totaal voor afdekking   Valutaderivaten afdekking   Netto positie
na afdekking
             
EUR   961.242   444.136   1.405.378
             
GBP   28.419   -13.181   15.238
JPY   56.655   -29.905   26.750
USD   696.278   -419.984   276.294
Overige   237.012   0   237.012
Totaal niet EUR   1.018.364   -463.070   555.294
Totaal   1.979.606   -18.934   1.960.672

De valutapositie per 31 december 2023 is vóór en na afdekking door valutaderivaten als volgt weer te geven:

        31-12-2023    
    Totaal voor afdekking   Valutaderivaten afdekking   Netto positie
na afdekking
             
EUR   893.637   377.585   1.271.222
             
GBP   26.788   -12.657   14.131
JPY   50.326   -23.458   26.868
USD   569.236   -330.681   238.555
Overige   214.438   0   214.438
Totaal niet EUR   860.788   -366.796   493.992
Totaal   1.754.425   10.789   1.765.214

De segmentatie van de totale beleggingsportefeuille naar regio is, op look through basis, als volgt:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Europa   820.982   41,9%   807.154   45,7%
Noord-Amerika   689.362   35,2%   562.533   31,9%
Zuid-amerika   53.230   2,7%   53.914   3,1%
Azië-Pacific   229.944   11,7%   203.226   11,5%
Afrika   13.537   0,7%   11.324   0,6%
Gemixt   702   0,0%   272   0,0%
Subtotaal aandelen en vastrentende waarden   1.807.757   92,2%   1.638.422   92,8%
Derivaten   -320.556   -16,3%   -343.414   -19,5%
Overige beleggingen   473.471   24,1%   470.205   26,6%
Totaal   1.960.672   100,0%   1.765.213   100,0%

De segmentatie van de totale beleggingsportefeuille naar sectoren is, op look through basis, als volgt:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Energie   39.791   2,0%   35.493   2,0%
Bouw- en grondstoffen   31.851   1,6%   38.456   2,2%
Industrie   157.163   8,0%   120.620   6,8%
Duurzame Consumentengoederen   178.323   9,1%   138.813   5,7%
Consumentengebruiksgoederen   108.135   5,5%   99.880   7,9%
Gezondheidszorg   110.197   5,6%   109.884   6,2%
Informatietechnologie   187.479   9,6%   169.888   9,6%
Telecommunicatie   70.017   3,6%   54.811   3,1%
Nutsbedrijven   36.119   1,8%   31.770   1,8%
Overheid en overheidsinstellingen   208.575   10,6%   233.259   13,2%
Hypotheken   357.491   18,2%   332.280   18,8%
Financiële instellingen   272.245   13,9%   227.528   12,9%
Vastgoed   23.393   1,2%   19.992   1,1%
Liquiditeiten   18.367   0,9%   18.267   1,0%
Overige   8.611   0,4%   7.481   0,4%
Subtotaal aandelen en vastrentende waarden   1.807.757   92,2%   1.638.422   92,8%
Derivaten   -320.556   -16,3%   -343.414   -19,5%
Overige beleggingen   473.471   24,1%   470.205   26,6%
Totaal   1.960.672   100,0%   1.765.213   100,0%

Kredietrisico (S5)

Kredietrisico is het risico van financiële verliezen voor Pensioenkring Holland Casino als gevolg van faillissement of betalingsonmacht van tegenpartijen waarop Pensioenkring Holland Casino (potentiële) vorderingen heeft. Hierbij kan onder meer worden gedacht aan partijen die obligatieleningen uitgeven, banken waar deposito's worden geplaatst, marktpartijen waarmee Over The Counter (OTC)-derivatenposities worden aangegaan en aan bijvoorbeeld herverzekeraars.

Een voor beleggingsactiviteiten specifiek onderdeel van kredietrisico is het settlementrisico. Dit heeft betrekking op het risico dat partijen waarmee Pensioenkring Holland Casino transacties is aangegaan niet meer in staat zijn hun tegenprestatie te verrichten waardoor Pensioenkring Holland Casino financiële verliezen lijdt. Pensioenkring Holland Casino heeft voor vastrentende waarden een 'categorieën'-beleid opgesteld omtrent het kredietrisico. De fiduciair beheerder monitort de uitvoering van dit beleid op dagbasis.

Het kredietrisico (S5) in de berekening van het Vereist Eigen Vermogen is een samenloop van allocatie en kredietwaardigheid (rating) van beleggingen. Er is geen minimum- of target rating bepaald voor nominale staatsobligatieleningen, echter wordt er gewerkt met een landenverdeling als percentage van de discretionaire nominale staatsobligatie portefeuille. De volgende landen zijn toegestaan, met achtereenvolgens de bijbehorende percentages, het minimum en maximum:

Land   Minimum gewicht   Neutraal   Maximum gewicht
             
Duitsland   32,5%   50,0%   52,0%
Nederland   24,7%   26,7%   43,0%
Finland   11,3%   13,3%   15,3%
Oostenrijk   8,0%   10,0%   12,0%

Voor de beleggingen in bedrijfsobligaties wordt het kredietrisico middels restricties op de minimale krediet rating van de portefeuille beheerst. Voor de hypothekenportefeuille worden eisen gesteld met betrekking tot de maximale Loan-to-Value (LtV) ratio en minimale percentage van hypotheken met staatsgarantie (NHG).

Ultimo 2024 voldeed Pensioenkring Holland Casino aan het opgestelde beleid ten aanzien van beheersing van het kredietrisico binnen vastrentende waarden categorieën. Het resultaat hiervan is opgenomen in de verschillende onderstaande overzichten met segmentatie naar regio, bedrijfstak en creditrating.

De samenstelling van de vastrentende waarden naar regio's kan, op look through basis, als volgt worden samengevat:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Europa   680.896   79,7%   672.315   81,1%
Noord-Amerika   98.020   11,5%   87.950   10,6%
Zuid-Amerika   39.817   4,7%   35.876   4,3%
Azie-Pacific   24.453   2,9%   23.337   2,8%
Afrika   10.408   1,2%   9.012   1,1%
Gemixt   702   0,1%   272   0,0%
Totaal   854.296   100,0%   828.763   100,0%

De samenstelling van de vastrentende waarden naar sectoren is, op look through basis, als volgt:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Energie   18.268   2,1%   16.114   1,9%
Bouw- en grondstoffen   0   0,0%   422   0,1%
Industrie   34.599   4,1%   27.650   3,3%
Duurzame Consumentengoederen   26.749   3,1%   24.146   4,2%
Consumentengebruiksgoederen   41.084   4,8%   34.777   2,9%
Gezondheidszorg   8.382   1,0%   9.891   1,2%
Informatietechnologie   17.226   2,0%   18.077   2,2%
Telecommunicatie   19.048   2,2%   16.876   2,0%
Nutsbedrijven   19.776   2,3%   16.908   2,0%
Overheid en overheidsinstellingen   208.575   24,4%   233.259   28,1%
Financiele instellingen   82.805   9,7%   78.623   9,5%
Hypotheken   357.491   41,8%   332.280   40,1%
Liquiditeiten   11.681   1,4%   12.259   1,5%
Overige   8.612   1,0%   7.481   0,9%
Totaal   854.296   100,0%   828.763   100,0%

De samenvatting van de vastrentende waarden op basis van de ratings zoals eind 2024 gepubliceerd, is als volgt:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
AAA   196.685   23,0%   245.601   29,6%
AA   349.012   40,9%   302.409   36,5%
A   141.966   16,6%   131.094   15,8%
BBB   107.649   12,6%   98.585   11,9%
BB   26.447   3,1%   23.297   2,8%
B   4.304   0,5%   3.013   0,4%
CCC   6.848   0,8%   3.646   0,4%
CC   5.150   0,6%   3.679   0,4%
C   0   0,0%   1.314   0,2%
D   2.980   0,3%   2.937   0,4%
Geen rating   13.255   1,6%   13.187   1,6%
Totaal   854.296   100,0%   828.763   100,0%

De beleggingen met 'Geen rating' betreffen met name cash en nog afgewikkelde transacties in vastrentende waarden.

Verzekeringstechnische risico's (actuariële risico's, S6)

Overlijdens- en arbeidsongeschiktheidsrisico's
De pensioenkring heeft de overlijdensrisico’s en arbeidsongeschiktheidsrisco’s niet herverzekerd.

Oude contracten waarop uitkeringen worden ontvangen zijn overgenomen van Stichting Pensioenfonds Holland Casino, zowel voor overlijdensrisico’s als voor arbeidsongeschiktheidsrisico’s. Het contract voor arbeidsongeschiktheidsrisico’s bij Zwitserleven is in 2024 afgekocht. Er resteert een contract voor overlijdensrisico’s waarin 1 nabestaande is ondergebracht. De voorziening hiervoor bedraagt 5.

Toeslagrisico
De toeslagverlening van de pensioenkring is voorwaardelijk.

Ultimo 2024 bedraagt de reële dekkingsgraad 95,3% (2023: 91,0%). Deze risico's zijn verwerkt in de buffer voor het verzekeringstechnisch risico ultimo 2024.

Concentratierisico (S8)

De spreiding in de portefeuille met vastrentende waarden is weergegeven in de tabel die is opgenomen bij de toelichting op het kredietrisico

Ultimo 2024 zijn de volgende posten met meer dan 2% van het balanstotaal aanwezig:

(bedragen x € 1.000)   31-12-2024   31-12-2023
                 
Tesla Inc. Aandelen   50.525   2,2%   0   0,0%
Duitse staatsobligaties   73.574   3,2%   164.651   7,7%
Fidelity Institutional Liquidity Fund PLC   41.033   1,8%   42.394   2,0%
BlackRock ICS Euro Liquidity Fund   40.977   1,8%   41.760   2,0%
Totaal   206.109   8,9%   248.805   11,7%

De waarde van de beleggingen in MM Dutch Mortgage Fund bedraagt 363.931 en is meer dan 2% van het balanstotaal. Echter zijn de uiteindelijke beleggingen verspreid over veelvoudige debiteuren.

Actief risico (S10)

Voor Pensioenkring Holland Casino bedraagt de tracking error van de aandelenportefeuille per eind december 0,82% (2023: 0,79%). 

Derivaten - posities

Onderstaande tabel geeft een samenvatting van de derivatenposities op 31 december 2024:

(bedragen x € 1.000)
Type contract
  Maximum looptijd   Contract-omvang   Saldo
waarde
  Positieve waarde   Negatieve waarde
                     
Valutaderivaten   10 april 2025   444.136   -18.932   556   19.488
Rentederivaten   20 januari 2072   1.337.600   -301.624   23.254   324.878
Totaal       1.781.736   -320.556   23.810   344.366

Ultimo 2024 zijn geen zekerheden ontvangen voor de derivatenpositie (2023: 12.986) en voor 322.538 zekerheden gesteld (2023: 343.851). Tevens zijn er zekerheden gesteld als initial margin voor 95.962 (2023: 77.138).

Onderstaande tabel geeft een samenvatting van de derivatenposities op 31 december 2023:

(bedragen x € 1.000)
Type contract
  Maximum looptijd   Contract-omvang   Saldo
waarde
  Positieve waarde   Negatieve waarde
                     
Valutaderivaten   9 februari 2023   377.585   10.790   11.801   1.011
Rentederivaten   20 januari 2072   1.055.600   -355.126   4.480   359.606
Overige derivaten   17 maart 2023   35.530   922   929   7
Totaal       1.468.715   -343.414   17.210   360.624

16.6 Niet in de balans opgenomen verplichtingen

Langlopende contractuele verplichtingen

Bij de Akte van Overdracht tussen Pensioenfonds Holland Casino en Stap is een Uitvoeringsovereenkomst overeengekomen. De Uitvoeringsovereenkomst heeft een looptijd tot en met 30 juni 2027 en wordt stilzwijgend verlengd. Er is een opzegtermijn van minimaal 6 maanden. Hierbij zijn afspraken gemaakt over de vaste kosten die in mindering worden gebracht op het vermogen. De kosten die hieronder vallen zijn kosten vermogensbeheer (2024: 1.877, 2023: 1.689), uitvoeringskosten pensioenbeheer (2024: 718, 2023: 727) en exploitatiekosten (2024: 332, 2023: 275).

Zolang Pensioenkring Holland Casino is aangesloten bij Stap, is Pensioenkring Holland Casino continu gehouden het benodigd weerstandsvermogen beschikbaar te stellen aan Stap.

Investeringsverplichtingen

Pensioenkring Holland Casino heeft ultimo 2024 voor 6.953 aan investeringsverplichtingen voor private equity. In 2023 was dit 7.994 duizend voor private equity.

Verbonden partijen

Identiteit van verbonden partijen
Er is sprake van een relatie tussen het bestuur van Stap en Pensioenkring Holland Casino.

Transacties met (voormalige) bestuurders
Behoudens de betaling van vaste bestuursvergoedingen (en overeengekomen premies) vinden er geen andere transacties tussen de verbonden partijen plaats. Er zijn geen leningen verstrekt aan, noch is er sprake van vorderingen op, (voormalige) bestuurders. De bestuurders van Stap hebben geen pensioenaanspraken of –rechten in de pensioenregeling van Pensioenkring Holland Casino.

16.7 Toelichting op de staat van baten en lasten

9. Premiebijdragen voor risico Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Pensioenpremie huidig jaar   31.426   27.763
Pensioenpremie voorgaande jaren   0   0
Totaal   31.426   27.763

De premieopbrengsten zijn niet gesplitst naar een werkgevers- en een werknemersdeel, omdat de totale premie volgens overeenkomst aan de werkgever in rekening wordt gebracht. Een deel van de premie wordt door de werkgever ingehouden op het salaris van de werknemers. Aangezien er geen directe relatie is tussen het werkgevers- en het werknemersdeel, kunnen deze niet afzonderlijk worden weergegeven.

De kostendekkende premie is de benodigde premie voor voorwaardelijke toezeggingen gebaseerd op ambitie en inschattingen. Pensioenkring Holland Casino maakt gebruik van de mogelijkheid om de kostendekkende premie te dempen. Pensioenkring Holland Casino voldoet aan de eis dat de feitelijke premie minimaal gelijk moet zijn aan de gedempte premie. De kostendekkende, gedempte en feitelijke premie zijn als volgt:

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Kostendekkende premie   35.804   24.570
Feitelijke premie   31.363   27.708
Gedempte premie   29.961   20.962

De aan het boekjaar toe te rekenen feitelijke premie is als bate in de staat van baten en lasten verantwoord. In de bovenstaande tabel is de feitelijke premie weergegeven exclusief de opslag voor het weerstandsvermogen

De samenstelling van de kostendekkende premie is als volgt:

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Actuarieel benodigd voor onvoorwaardelijke onderdelen pensioenopbouw   28.133   19.694
Solvabiliteitsopslag   6.370   4.460
Opslag voor uitvoeringskosten   1.301   416
Totaal   35.804   24.570

De samenstelling van de feitelijke premie is als volgt:

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Actuarieel benodigd voor onvoorwaardelijke onderdelen pensioenopbouw   24.512   22.252
Solvabiliteitsopslag   5.550   5.040
Opslag voor uitvoeringskosten   1.301   416
Totaal   31.363   27.708

De werkgever betaalt een premie als vast percentage van de pensioengrondslagsom in dat jaar. De aan Pensioenkring Holland Casino te betalen premie voor 2024 bedraagt 24% van de pensioengrondslagsom.

De feitelijke premie, zoals deze in bovenstaande uitsplitsing is opgenomen wijkt 63 (2023: 55) af van de premie die daadwerkelijk is ontvangen. Dit verschil betreft de opslag voor het weerstandsvermogen.

De samenstelling van de gedempte premie is als volgt:

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Actuarieel benodigd voor onvoorwaardelijke onderdelen pensioenopbouw   14.561   11.761
Solvabiliteitsopslag   3.295   2.663
Opslag voorwaardelijke onderdelen   10.804   6.122
Opslag voor uitvoeringskosten   1.301   416
Totaal   29.961   20.962

De premie voor 2024 wordt getoetst aan de hand van de voorschriften van het FTK. De gedempte premie is 29.961. De feitelijke premie, exclusief het weerstandsvermogen bedraagt 31.363. De gedempte premie is lager dan de feitelijke premie. Pensioenkring Holland Casino voldoet hiermee aan de wettelijke eisen.

10. Beleggingsresultaten risico Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   Directe beleggings-
opbrengsten
  Indirecte beleggings-
opbrengsten
  Kosten vermogens-beheer   Totaal
                 
2024                
Vastgoedbeleggingen   0   0   0   0
Aandelen   0   143.802   -499   143.303
Vastrentende waarden   2.135   45.408   -563   46.980
Derivaten   -34.018   24.565   -147   -9.600
Overige beleggingen   17.045   1.124   0   18.169
Kosten vermogensbeheer   -   -   -1.039   -1.039
Totaal   -14.838   214.899   -2.248   197.813
Mutatie weerstandsvermogen               -263
                197.550

De kosten vermogensbeheer omvatten de kosten die door de vermogensbeheerder direct in rekening zijn gebracht. Daarnaast wordt in het kader van de Aanbeveling Uitvoeringskosten van de Pensioenfederatie een deel van de totale pensioenuitvoeringskosten toegerekend aan vermogensbeheer.

De transactiekosten van het vermogensbeheer zijn inbegrepen in de indirecte beleggingsopbrengsten. Dit geldt ook voor de kosten vermogensbeheer die binnen de beleggingsfondsen worden verrekend.

De mutatie van het weerstandsvermogen, het bedrag dat in 2024 is betaald aan Stap, bedraagt 263 en is onttrokken aan het totale beleggingsresultaat na aftrek van kosten (2023: 275 onttrokken aan het totale beleggingsresultaat na aftrek van kosten.) 

(bedragen x € 1.000)   Directe beleggings-
opbrengsten
  Indirecte beleggings-
opbrengsten
  Kosten vermogens-beheer   Totaal
                 
2023                
Vastgoedbeleggingen   0   -20   0   -20
Aandelen   0   125.037   -429   124.608
Vastrentende waarden   623   34.193   -534   34.282
Derivaten   -27.103   45.329   -7   18.219
Overige beleggingen   18.326   -1.526   0   16.800
Kosten vermogensbeheer   -   -   -1.002   -1.002
Totaal   -8.154   203.013   -1.972   192.887
Mutatie weerstandsvermogen               -275
                192.612

11. Baten uit herverzekering

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Mutatie herverzekeringsdeel technische voorzieningen   -51   -13
Totaal   -51   -13

12. Overige baten

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Interest baten overig   95   84
Totaal   95   84
         

13. Pensioenuitkeringen

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Ouderdomspensioen   25.172   22.357
Partnerpensioen   3.122   2.948
Wezenpensioen   123   156
Arbeidsongeschiktheidspensioen   1.234   1.192
Afkopen   48   64
Overige uitkeringen   0   0
Totaal   29.699   26.717

De toename van het bedrag aan uitkeringen is het gevolg van een toename van het aantal pensioengerechtigden in 2024 met 131 deelnemers naar een totaal van 1.367 deelnemers (ultimo 2023: 1.236). Daarnaast speelt de toeslagverlening van 1,43% per 1 januari 2024 een rol.

14. Pensioenuitvoeringskosten

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Administratiekostenvergoeding   1.396   786
Exploitatiekosten   862   600
Dwangsommen en boetes   0   0
Overige kosten   68   30
Algemene kosten toegerekend aan kosten vermogensbeheer   -268   -179
Totaal   2.058   1.237

De administratiekostenvergoeding bestaat, naast de kosten die voortvloeien uit de uitbestedingsovereenkomst met TKP voor Pensioenkring Holland Casino (718), uit kosten voor meerwerk activiteiten vanuit wet- en regelgeving en aanvullende dienstverlening (678).

De exploitatiekosten betreffen kosten die vanuit de pensioenkring worden betaald aan Stap voor governance (862). Deze kosten bestaan uit een vaste vergoeding voor Stap, kosten voor de werkzaamheden door de onafhankelijk accountant en de certificerend actuaris, kosten voor de actuariële functie, kosten voor het toezicht door AFM en DNB, kosten voor de Pensioenfederatie en Eumedion, kosten die samenhangen met voorbereidende werkzaamheden voor de Wtp en kosten van het belanghebbendenorgaan. Een deel (30%) van de exploitatiekosten wordt toegerekend aan de kosten vermogensbeheer.

Onder overige kosten zijn bankkosten, juridische- en overige advieskosten en kosten voor communicatie-uitingen opgenomen.

Aantal personeelsleden
Bij Pensioenkring Holland Casino zijn geen werknemers in dienst. De werkzaamheden worden verricht door het bestuursbureau van Stap. De hieraan verbonden kosten zijn voor rekening van Stap.

15. Mutatie voorziening pensioenverplichtingen voor risico Pensioenkring Holland Casino

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Pensioenopbouw   27.266   19.310
Toeslagverlening   29.436   19.011
Rentetoevoeging   49.530   43.577
Onttrekking voor pensioenuitkeringen en pensioenuitvoeringskosten   -30.680   -27.664
Wijziging marktrente   30.204   45.182
Wijziging actuariële grondslagen   -4.110   171
Wijziging uit hoofde overdracht van rechten   -1.649   -3.785
Overige mutaties voorziening pensioenverplichtingen   5.363   -2.799
Totaal   105.360   93.003

16. Mutatie herverzekeringsdeel technisch voorzieningen

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Mutatie herverzekeringsdeel technische voorzieningen   -51   -13
Totaal   -51   -13

17. Saldo herverzekering

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Uitkeringen uit herverzekeringen   -60   -22
Totaal   -60   -22

18. Saldo overdrachten van rechten

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Inkomende waardeoverdrachten   -506   -790
Inkomende waardeoverdrachten klein pensioen   -287   -1.444
Uitgaande waardeoverdrachten   1.633   3.480
Uitgaande waardeoverdrachten klein pensioen   283   2.280
Totaal   1.123   3.526

19. Overige lasten

(bedragen x € 1.000)   2024   2023
         
Betaalde interest   10   14
Totaal   10   14

16.8 Gebeurtenissen na balansdatum

Op het moment van vaststellen van het jaarverslag zijn er geen gebeurtenissen na balansdatum bij Pensioenkring Holland Casino.

Stichting Algemeen Pensioenfonds Stap

Den Haag, 11 juni 2025

Het bestuur

Marga Schaap
Huub Popping
Danielle Melis
Fred Ooms

Versie: v8.2.40

Software voor digital-first corporate reporting

Creëer op efficiënte wijze publicaties die impact maken

Met iwink.report maak je publicaties op een eenvoudige en efficiënte manier. Je bespaart tijd, fouten en stress. Vanuit één plek publiceer je naar een volwaardige webversie, PDF en iXBRL-bestand. Zo geef je lezers de best mogelijke ervaring.

Meer over iwink.report